اگر «بیگ شورت» را دیده باشید—یا مثل خیلیها تکهویدئوهای کوتاهش مدام جلوی چشمتان بیاید—احتمالاً عبارت «سوآپ نکول اعتباری» (CDS) برایتان آشناست؛ همان ابزاری که مایکل بری و دیگران با آن علیه بازار مسکن شرطبندی کردند. حالا گزارش تازه فایننشال تایمز میگوید همین ابزار، به یکی از روشهای محبوب والاستریت برای پوشش ریسک در برابر «حباب هوش مصنوعی» تبدیل شده است.
طبق دادههایی که FT از نهاد تسویه و پایاپای Depository Trust & Clearing Corporation استخراج کرده، خرید این «بیمهنامههای مالی» از ابتدای سپتامبر جهشی چشمگیر داشته و حدود ۹۰٪ رشد کرده است. بازاری که پیش از پاییز، روی CDS شرکتهای فناوری ماهانه نزدیک ۲ میلیارد دلار حجم داشت، حالا در دسامبر بهنظر میرسد آماده عبور از ۸ میلیارد دلار باشد؛ عددی که برای بسیاری، بیشتر شبیه چراغ زرد است تا یک رکورد خوشحالکننده.
CDS دقیقاً چیست و چرا دوباره سر زبانها افتاده؟
سوآپ نکول اعتباری را میتوان نوعی «بیمه» برای سرمایهگذاری یا بدهی دانست: خریدار، حقبیمهای به فروشنده حفاظت میپردازد و اگر وامگیرنده/صادرکننده بدهی دچار نکول شود، فروشنده موظف به جبران خسارت است. همین سازوکار باعث شده CDS هم ابزار مدیریت ریسک باشد، هم—در برخی سناریوها—راهی برای شرطبندی روی بدتر شدن وضعیت شرکتها.
افزایش تقاضا برای CDS معمولاً یک پیام ضمنی دارد: بخشی از بازار، احتمال لغزش را جدیتر از قبل میبیند. و در فضای داغ هوش مصنوعی، جایی که ارزشگذاریها با سرعت بالا میروند، این نگرانی خیلی سریع به «پوشش ریسک» تبدیل میشود.
هدف اصلی: غولهای زیرساختی و تب تند دیتاسنترها
FT مینویسد بخش مهمی از این معاملات روی «هایپراسکیلرها» و شرکتهای زیرساختی متمرکز شده؛ همانهایی که ستون فقرات رایانش ابری، دیتاسنتر و پردازش مدلهای بزرگ AI را میسازند. در این میان، نام متا هم بهعنوان یکی از اهداف محبوب CDS مطرح شده؛ شرکتی که بعد از خرجهای سنگین و پرحاشیه برای متاورس، هنوز در روایتسازی و جایگیری در مسابقه هوش مصنوعی با چالشهایی روبهروست.
اما دو نام بیش از بقیه به چشم میآیند: اوراکل و CoreWeave. CoreWeave که یک بازیگر نوظهور در زیرساخت محاسباتی AI است، حتی از سوی The Verge «بمب ساعتی صنعت هوش مصنوعی» توصیف شده—برچسبی که بهخودیخود میتواند برای تریدرهای بازار CDS جذاب باشد.
در عین حال، بهنظر میرسد اوراکل در صدر فهرست پوشش ریسک قرار گرفته؛ انتخابی که با نگاه بازار به فاصله قیمت سهام از واقعیتهای بنیادی شرکت همخوانی دارد. این شرکت در گزارش درآمدی سپتامبر خود، از نظر درآمد و سود پایینتر از پیشبینیها ظاهر شد و سود خالصش نسبت به سال قبل تقریباً بدون تغییر ماند. با این حال، سهام اوراکل رشد کرد؛ چون شرکت روی حجم عظیمی از «تعهدات عملکردی باقیمانده» (RPO) مانور داد—قراردادهایی که قرار است در آینده درآمد ایجاد کنند اما هنوز اجرا/تحقق نیافتهاند.
بر اساس گزارشها، اوراکل رقم تقریبی ۴۵۵ میلیارد دلار RPO را مطرح کرده که بخش بزرگی از آن به قراردادهای مرتبط با دیتاسنتر و همکاریها، از جمله با OpenAI، گره خورده است. اما وقتی این شرکت از تأخیر در پروژههای دیتاسنتر خبر داد، واکنش بازار سریع بود: اضطراب در کل بخش AI بالا گرفت و موجی از فروش بهراه افتاد. در چنین فضایی، طبیعی است که نگاهها به ابزارهای پوشش ریسک مثل CDS برگردد—بهخصوص وقتی FT میگوید حجم معاملات هفتگی CDS اوراکل در سال جاری سه برابر شده است.
اینکه آیا واقعاً «چیزی درست بو نمیدهد» یا بازار بیشازحد حساس شده، موضوعی است که زمان روشن میکند. اما یک نکته واضح است: وقتی معاملهگران همزمان با جشن رشد هوش مصنوعی، دنبال بیمهنامههای نکول میروند، یعنی سناریوی ترکیدن حباب دیگر صرفاً یک شوخی توییتری نیست.
از سوی دیگر، هشدارها هم جدیتر شدهاند. Bridgewater Associates در یادداشتی به سرمایهگذاران اعلام کرده که «احتمال معقولی وجود دارد که بهزودی خودمان را در یک حباب» در سرمایهگذاریهای AI ببینیم. و شاید مهمترین سیگنال همین باشد: وقتی بخش قابل توجهی از بازار از حالا دنبال راههایی برای سود گرفتن از ترکیدن احتمالی میگردد، این معمولاً خبر خوبی برای مسیر بعدی نمودارها نیست.
