پژوهشگران به سرپرستی پروفسور هادی لاریجانی هدستی پوشیدنی توسعه دادهاند که با کمک هوش مصنوعی میتواند حمله صرع را پیش از وقوع هشدار دهد. این نوآوری، که به گزارش ایندپندنت و از دانشگاه کالدونیان گلاسگو معرفی شده، هدفش دادن زمان بیشتر به بیمار و خانواده برای واکنش و کاهش خطر جراحت است.
چطور این هدست کار میکند؟
هدست با تحلیل همزمان امواج مغزی (EEG) و سیگنالهای قلبی (ECG) وضعیت فیزیولوژیک کاربر را ردیابی میکند. پژوهشگران هزاران ساعت داده ثبتشده EEG و ECG را روی یک مدل شبیهسازیشده که آن را «سر مجازی» نامیدهاند، آموزش دادند تا شرایط استفاده واقعی بازآفرینی و الگوریتمهای یادگیری ماشین بتوانند الگوهای قبل از تشنج را شناسایی کنند.
الگوریتم و میزان اطمینان
الگوریتم هوش مصنوعی سیستم قادر است احتمال وقوع تشنج را محاسبه و میزانی از «اعتماد به پیشبینی» نشان دهد؛ به عبارت دیگر، دستگاه نه تنها هشدار میدهد، بلکه درجه اطمینان پیشبینی را نیز گزارش میکند. در آزمایشهای اولیه، دقت تشخیص به رقمی نزدیک به ۹۵٪ رسید که برای یک گجت پوشیدنی پزشکی بسیار امیدوارکننده است.
فواید بالینی و اجتماعی
هشدار چند دقیقهای قبل از حمله میتواند زندگی فرد مبتلا به صرع را به طور واقعی تغییر دهد: زمان کافی برای نشستن یا فاصله گرفتن از موانع، اطلاعرسانی به همراهان، یا مصرف داروهای اورژانسی. این «توانمندسازی» بیمار و خانواده به معنی حفظ استقلال بیشتر و کاهش بستریهای ناگهانی است.
نکات فنی و مسیر توسعه
- ترکیب دادههای EEG و ECG برای افزایش حساسیت و اختصاصیسازی تشخیص.
- مدلهای آموزشدیده روی «سر مجازی» برای شبیهسازی شرایط واقعی.
- نمایش میزان اطمینان پیشبینی برای کمک به تصمیمگیری کاربر.
- هدفگذاری برای بهبود طراحی و توسعه نسخههای مناسب کودکان.
پژوهش هنوز ادامه دارد تا طراحی هدست بهینهتر شود و مسائل عملی مانند راحتی پوشش، دوام باتری و سازگاری با درمانهای موجود حل شوند. اما همین حالا هم این گجت یک گام مهم در مسیر استفاده عملی از هوش مصنوعی در مدیریت صرع به شمار میرود، و میتواند جایگاه بالینی قابلتوجهی در آینده سلامت دیجیتال بیابد.
