رشد سریع هوش مصنوعی و افزایش مصرف برق دیتاسنترها، شرکتهای بزرگ فناوری را به سمت استفاده دوباره از انرژی هستهای سوق داده است. غولهایی مانند مایکروسافت، گوگل، آمازون و متا برای تأمین برق پایدار و بدون وقفه مراکز داده خود، قراردادهای چند میلیارد دلاری با شرکتهای هستهای امضا کردهاند و حتی به سراغ احیای نیروگاههای قدیمی رفتهاند.
به گزارش فوربز، در ایالت پنسیلوانیا آمریکا عملیات بازگشت به مدار رآکتور شماره یک نیروگاه تاریخی تریمایلآیلند آغاز شده است؛ نیروگاهی که پس از تغییر نام به مرکز انرژی پاک کرین قرار است با سرمایهگذاری مستقیم مایکروسافت دوباره فعالیت کند.
مایکروسافت قراردادی ۲۰ ساله به ارزش ۱۶ میلیارد دلار با این مجموعه امضا کرده است تا تمام برق تولیدی رآکتور پس از راهاندازی مجدد را خریداری کند. این برق قرار نیست وارد شبکه مصرف عمومی شود و بهطور اختصاصی برای تأمین انرژی دیتاسنترهای هوش مصنوعی مایکروسافت مورد استفاده قرار خواهد گرفت. انتظار میرود این رآکتور در اواخر سال ۲۰۲۷ دوباره وارد مدار شود.
آغاز موج جدید سرمایهگذاری هستهای در آمریکا
احیای تریمایلآیلند تنها یک نمونه از روند گستردهتری است که در صنعت انرژی آمریکای شمالی شکل گرفته است. ایالات متحده و کانادا برنامههایی برای ساخت ۱۰ رآکتور هستهای جدید دارند؛ اقدامی که یکی از بزرگترین حرکتهای هماهنگ برای توسعه انرژی هستهای در چند دهه اخیر محسوب میشود.
شرکتهای فناوری نیز نقش مهمی در این روند ایفا میکنند. گوگل، آمازون و متا در سال جاری میلادی هرکدام حداقل یک قرارداد مرتبط با انرژی هستهای امضا کردهاند. مجموع ظرفیت تولید برق این توافقها به بیش از ۱۰ گیگاوات میرسد؛ ظرفیتی که از نظر مقیاس میتواند برق مورد نیاز حدود هفت میلیون خانه را تأمین کند.
چرا شرکتهای هوش مصنوعی به انرژی هستهای روی آوردهاند؟
افزایش استفاده از مدلهای هوش مصنوعی مولد، نیاز به دیتاسنترهای قدرتمندتر و پرمصرفتر را افزایش داده است. این مراکز برای پردازش حجم عظیم دادهها به برق پایدار ۲۴ ساعته نیاز دارند؛ موضوعی که منابع انرژی متناوب مانند خورشیدی و بادی بهتنهایی نمیتوانند همیشه تضمین کنند.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، معتقد است انرژی هستهای میتواند همزمان چند نیاز مهم صنعت برق شامل تولید کمکربن، تأمین پایدار شبانهروزی، چگالی انرژی بالا، پایداری شبکه و امکان توسعه در مقیاس بزرگ را برطرف کند.
بر اساس پیشبینیها، مصرف جهانی برق تا سال ۲۰۳۵ بیش از ۱۰ هزار تراواتساعت افزایش خواهد یافت و دیتاسنترها، بهویژه مراکز مرتبط با هوش مصنوعی، یکی از اصلیترین عوامل این رشد تقاضا خواهند بود.
سرمایهگذاری میلیاردی روی رآکتورهای کوچک
شرکتهای فناوری علاوه بر خرید مستقیم برق نیروگاههای هستهای، به فناوری رآکتورهای کوچک ماژولار (SMR) نیز علاقهمند شدهاند. این رآکتورها به دلیل اندازه کوچکتر، امکان ساخت سریعتر و قابلیت استقرار در مکانهای مختلف، بهعنوان یکی از راهکارهای آینده تأمین انرژی دیتاسنترها شناخته میشوند.
متا تاکنون توافقهایی برای خرید حداکثر ۶.۶ گیگاوات برق هستهای امضا کرده است. گوگل نیز علاوه بر قرارداد خرید ۱۸۰۰ مگاوات برق، با دو شرکت توسعهدهنده فناوری هستهای همکاریهایی را آغاز کرده است.
آمازون نیز با سرمایهگذاری ۷۰۰ میلیون دلاری در شرکت X-energy به دنبال توسعه رآکتورهای کوچک هستهای است تا بتواند بخشی از نیاز انرژی زیرساختهای هوش مصنوعی خود را در آینده تأمین کند.
با افزایش رقابت در حوزه هوش مصنوعی، به نظر میرسد انرژی هستهای بار دیگر به یکی از گزینههای اصلی صنعت فناوری برای تأمین برق پایدار تبدیل شده است؛ مسیری که میتواند آینده تولید انرژی برای دیتاسنترهای بزرگ جهان را تغییر دهد.
