سرویس ارسال فوری دیجیکالا (جت) شکایتی رسمی علیه گروه اسنپ در مرکز ملی رقابت ثبت کرده است. این شکایت بر پایه ادعای رفتارهای انحصارطلبانهای شکل گرفته که به گفته دیجیکالا، طیف گستردهای از کسبوکارها از جمله سوپرمارکتها، پروتئینیها، قنادیها و نانواییها را تحت فشار قرار داده است.
رضا غضنفری، معاون تجارت سریع دیجیکالا، در گفتوگو با زومیت توضیح داد که شورای رقابت پیش از این در پروندههای مشابه رأی علیه رفتارهای انحصارطلبانه اسنپ صادر کرده بود و در آن مقطع این مجموعه از ادامه چنین رویههایی پرهیز کرد؛ اما اکنون نهتنها آن رفتارها از سر گرفته شده، بلکه به گفته غضنفری «در برخی مواقع بدتر از قبل هم شده است.»
به گفته او، فروشگاههایی که با جت یا دیگر پلتفرمهای آنلاین سوپرمارکتی همکاری دارند، از سوی اسنپمارکت و اسنپفود اخطار دریافت کردهاند که در صورت ادامه این همکاری، تسویهحساب با آنها انجام نخواهد شد. تهدید به جریمه، افزایش دوره پرداخت، بالا بردن کمیسیون و مسدود کردن حساب کاربری از جمله ابزارهای فشاری است که فروشندگان از آنها گزارش دادهاند.
واکنش فروشگاهها در برابر این فشارها یکسان نبوده است. برخی بلافاصله همکاری با دیجیکالا را قطع کردهاند، برخی دیگر پس از کشمکش چندروزه با اسنپ ناگزیر به بازگشت شدهاند، و گروهی نیز حتی نام فروشگاهشان را در پلتفرم تغییر دادهاند تا از تنبیه در امان بمانند. غضنفری این وضعیت را نقض آشکار حق انتخاب فروشندگان میداند: «فروشنده باید آزادانه تصمیم بگیرد محصولش را در کدام پلتفرمها عرضه کند و مصرفکننده هم باید بتواند بدون محدودیت، فروشگاه مورد علاقهاش را در هر اپلیکیشنی پیدا کند.»
معاون تجارت سریع دیجیکالا این پرونده را فراتر از یک اختلاف تجاری میان دو شرکت میداند و تأکید میکند که عادیسازی رویههای انحصارطلبانه، آینده کل اکوسیستم تجارت دیجیتال ایران را به خطر میاندازد. به باور او، وقتی یک بازیگر بزرگ راه را بر دیگران میبندد، اولین قربانی فروشندهای است که با حاشیه سود اندک کار میکند و پس از او مصرفکنندهای که گزینههای کمتری پیشروی خود میبیند. غضنفری افزود که در هفتههای اخیر تعداد شکایتها و گزارشهای دریافتی از فروشندگان بهطور قابلتوجهی افزایش یافته و برخی از مراجعات حتی به شکل حضوری بوده است.
اسنپمارکت چه میگوید؟
روابط عمومی اسنپمارکت در واکنش به این شکایت، تمام اتهامات مطرحشده را رد کرد و در بیانیهای تفصیلی موضع خود را تشریح کرد.
این مجموعه اعلام کرد که از ابتدای سال ۱۴۰۴ تمامی قراردادهایش با شرکای فروشگاهی بازنگری شده و هرگونه محدودیت تجاری که ممکن بود از نسخههای پیشین قراردادها استنباط شود، از متن آنها حذف شده است. اسنپمارکت همچنین ادعای مسدود کردن وجوه فروشگاهها را «مطلقاً بیاساس» خواند و گفت شفافترین فرایندهای تسویه را در میان بازیگران این حوزه پیادهسازی کرده است.
در بخش دیگری از این بیانیه، اسنپمارکت با اشاره به اینکه سهم خردهفروشی آنلاین سوپرمارکتی از کل بازار ایران هنوز به سه درصد نرسیده، ادعای انحصار را بیپایه دانست و نوشت بازاری با این وسعت ظرفیت حضور همزمان چندین بازیگر را دارد. این پلتفرم همچنین مدعی شد که خود شاهد رفتارهای غیرمنصفانه از سوی رقبا بوده و به عنوان نمونه از فروشگاهی زنجیرهای نام برد که در نامهای رسمی اعلام کرده به دستور هیئت مدیره گروه مادر، که منافع مشترکی با پلتفرم رقیب دارد، ناچار به قطع همکاری با اسنپمارکت شده است.
اسنپمارکت در پایان تأکید کرد که تمرکز اصلیاش نه رقابت با سایر پلتفرمها، بلکه توسعه زیرساختهای حرفهای از جمله تأمین مالی فروشندگان، شفافسازی دادهمحور برای تأمینکنندگان و مکانیزه کردن فرایند توزیع است و رویکرد این مجموعه را در تضاد کامل با هرگونه رفتار انحصارگرایانه توصیف کرد.
